Rodzaje kwiatów – barwa, zapachy

Każdy z nas podziwia piękno kwiatów. Zachwycamy się ich barwą, zapachem, wyglądem. Po dokładniejszym przyjrzeniu się, dostrzegamy również jak ciekawymi i różnorodnymi kształtami są one obdarzone. Czym jest zatem kwiat? Według definicji botanicznej, jest to organ rośliny nasiennej, który służy do rozmnażania. Jego wzrost jest ograniczony, a sam kwiat dzieli się na części płodne (służące do rozmnażania generatywnego) i płone (czyli „dodatkowe” części, mające przykuć uwagę potencjalnego zapylacza, jak np. pszczoły, motyla czy innego owada, lub też ptaka – części te z reguły zadziwiają złożonym kształtem i pięknym kolorem).

Jakie znamy rodzaje kwiatów? Odpowiedź na to pytanie zależy od kryterium, jakie przyjmiemy. Te organy dzielimy ze względu na płeć, specyfikę zapylania, dostępność ich części zwanych miodnikami oraz ze względu na kształt okwiatu.

Płeć kwiatu może być męska, żeńska lub mieszana. Kwiaty obupłciowe (takie jak okrytonasienny tulipan), inaczej zwane są hermafrodytycznymi. W każdym kwiecie znajdują się u nich zarówno organy męskie (pręciki) jak i żeńskie (owocolistki). U rozdzielnopłciowych jeden kwiat wyposażony jest w tylko żeńskie lub tylko męskie części (taki podział jest charakterystyczny dla roślin nagonasiennych – głównie iglastych). Kwiaty jednopłciowe mogą rozmieścić się na całej roślinie w obu wariantach (żeńskie i męskie) – takie nazywamy jednopiennymi (sosna, kukurydza, leszczyna) lub też oddzielnie, żeńskie i męskie na oddzielnych roślinach – wtedy mówimy o dwupiennych (cis, wierzba). Ciekawostką są również kwiaty, które nie są ani żeńskie, ani męskie – takie występują np. u chabra bławatka i są nimi piękne niebieskie kwiaty, często mylone z płatkami – służące do zwabienia zapylacza.

Specyfika zapylania jest kolejnym kryterium podziału. Najczęściej spotkać można rośliny o kwiatach przystosowanych do zapylania obcym pyłkiem z innego kwiatu – obcopylne lub inaczej allogamiczne. Nośnikiem pyłku może być woda (hydrogamia), wiatr (kwiaty wiatropylne) lub zwierzęta (zpidiogamia) z podziałem na entomogamię – rośliny zapylane przez owady, ornitogamię – ptaki i teriogamię – ssaki. Kwiaty, które mogą być zapylane tylko swoim pyłkiem, nazywane są samopylnymi (autogamicznymi). Są to np. kwiaty klejstogemiczne, które nigdy się nie otwierają, by uniemożliwić zapylenie obcym pyłkiem.

Bardziej zaawansowane podziały to dostępność miodników: kwiaty z łatwo i powszechnie dostępnymi miodnikami, częściowo ukrytymi miodnikami, całkowicie ukrytymi i na końcu kwiaty pyłkowe – bez miodników.

Różnorodne kształty okwiatu są również jednym z kryterium podziału rodzajów kwiatów. Mamy więc kwiaty talerzykowate, lejkowate, dzwonkowate, trąbkowate, wargowate, motylkowate, głównkowate, koszyczkowate, pułapkowe i paściowe. Każde z nich występują w różnych rodzinach roślin, a ich charakterystycznym elementem jest właśnie wygląd przypominający kształt, od którego wzięła się ich nazwa.

Sposobów podziału jest sporo, a różnorodność roślin i ich kwiatów zachęca do dokładniejszego przyjrzenia się im i podziwiania tych niezwykłości natury.

Styczeń 14 2012 06:24 pm | kwiaciarnia

Zostaw komentarz